Isolatie in buitenmuren en gevels

Vorige maand hebben we geleerd hoe de energiebalans in een gebouw eruitziet. Deze maand gaan we iets dieper in op de zaken, nl. met een uitgebreide uitleg over transmissieverliezen bij gevels.
De isolatie in buitenmuren gaat minstens 40-50 jaar mee., langer dan alle technische installaties en snufjes. Als je energie wilt besparen is goede gevelisolatie dus een eerste vereiste.
 
Meest voorkomende types buitenmuren
 
  • De geïsoleerde spouwmuur : een binnenspouwblad in baksteen, betonsteen of cellenbeton, isolatie en een buitenspouwblad in een gevelsteen.
  • Een binnenwand in metselwerk met daarop isolatie waarop een structuurbepleistering wordt aangebracht.
  • Een volle wand in cellenbeton, afgewerkt met pleister of met een gevelsteen ervoor.
  • Een wand in houtskelet, afgewerkt met bepleistering of een gevelsteen ervoor.
 
Vaak voorkomende opbouw van buitenmuren met hun richtprijs en isolatiewaarde (officiële waardes berekend met EPB- software)
 

Omschrijving
Isolatie
Richtprijs isolatie(geplaatst)
( € /m2)
Richtprijs volledige muur
( € / m2) *
U-waarde
(W/m2K)
Meerprijs tov. basisisolatie
(€/ 100m2)
Besparing tov. basisisolatie (€ /100m2)
Ongeïsoleerde spouwmuur
-
-
185
1.5
-1000
-439
Spouwmuur met
basisisolatie
5cm rotswol
11
195
0.55
-
-
spouwmuur
4cm PUR-isolatie
14
199
0.51
300
18
Cellenbetonwand 30cm + bepleistering
30cm cellenbeton
-
165
0.42
-
60
Cellenbetonwand 30cm + gevelsteen
30cm cellenbeton
-
200
0.40
-
69
Muur + isolatie en bepleistering
10cm rotswol
16
166
0.36
-
88
Spouwmuur
7cm PUR
19
209
0.34
800
97
Spouwmuur
10cm rotswol
16
206
0.34
500
97
Spouwmuur
12 cm rotswol
19 + 10€
209
0.29
1800
120
Houtskeletmuur met gevelsteen
18 cm rotswol
(half-hard)
14
204
0.27
-
129
Spouwmuur
2x7,5cm rotswol
24 + 10€
219
0.24
2300
143
Spouwmuur
2x6cm PUR
32 + 10€
222
0.22
3100
152
Spouwmuur
2x10cm rotswol
32 + 10€
232
0.19
3600
166
Houtskeletmuur met gevelsteen
2x15 cm rotswol
(half-hard)
 25 225 0.17 3000 175
Spouwmuur
2x10cm PUR
50 + 10€
249
0.14
5400
189
 
*Richtprijzen = all-in prijs voor :
  • pleisterwerk (15€/m2)
  • dunpleister op ytong (10€/m2)
  • gipskartonplaat, incl. dampscherm op houtskelet (20€/m2, excl. skelet)  
  • binnenspouwblad in snelbouwsteen 14cm (55€/m2)
  • ytongmuur 30cm (75€/m2)
  • wand in houtskelet 18cm, incl. OSB-plaat en folie aan buitenzijde (50€/m2)
  • wand in houtskelet 30cm, incl. OSB-plaat en folie aan buitenzijde (65€/m2)
  • isolatie (zie tabel)
  • mooie gevelsteen incl. voegwerk (115€/m2),
  • structuurpleister op ytong of op isolatie (80€/m2)
  • Bij grote muurdiktes (>10cm isolatie) nemen 10€/m2 bijkomend voor afwerking rond ramen. De afwerking aan de zijkant van de ramen (chambrangs) zal immers een stuk duurder worden, ofwel zal je gevelsteen een retour moeten maken. Een meerkost van 1000€ - 1500€ meerprijs voor een woning met 100m2 geveloppervlak lijkt dan ook aannemelijk.
  • Basisisolatie = 5cm rotswol (Met deze isolatie voldoe je nog net aan de norm)

Berekeningsmethode :

Hoe lager de U-waarde van een wand, hoe lager de verliezen.
Om te berekenen hoeveel je kunt besparen vermenigvuldig je het verschil van de U-waardes met 52.8 en de oppervlakte van de wand. (uitgaande van een jaarlijks gemiddeld temperatuursverschil van 6.5° tussen binnen- en buitenruimte)
Voor de jaarlijkse besparing en de totale meerkost tov. de basisisolatie gaan we uit van een geveloppervlakte van 100m2, en een verwarmingssysteem op aardgas met een totaal rendement van 80´%
 
Bv. Je wilt berekenen hoeveel je jaarlijks bespaart door 10cm rotswol (U=0.34) plaatst tov. 5 cm rotswol (U=0.55) als je 100m2 gevel hebt:
Ø 100 m2 x (0.55 - 0.34) x 52.8 = 1109 KwH per jaar
 
met hierboven vermelde verwarming en een aardgasprijs van 0.07€cent/Kwh komt dit neer op :
Ø (1109Kwh / 80%) x 0.07€/Kwh = 97 € per jaar.
 
Controle berekening
 
We kunnen ook redeneren dat de gevel ongeveer 25-30% van de transmissieverliezen voor zijn rekening neemt, oftewel 15% van de totale warmteverliezen (transmissie = ong. 55% van totaal warmteverlies). Een daling van de verliezen met 39 % (1 – (0.34 / 0.55)), betekend dus een besparing van (15% x 39% = 6%). Als je weet dat een gemiddeld gezin in een gemiddeld huis 1500€ uitgeeft aan aardgas, betekend dit een besparing van 90€ per jaar. Dit klopt ongeveer met bovenvermeld resultaat.
 
Conclusie

De meest economische isolatie voor een traditionele spouwmuur is 10cm rotswol, de meerprijs is in enkele jaren terugverdient.
Isolatiediktes van 20cm of meer zijn economisch niet intressant, als je wilt gebruikmaken van een klassieke spouwmuur. Bovendien zal het ook heel wat meerkosten meebrengen bij bv. afwerking van ramen,deuren,... 
Indien je echt zwaar gaan isoleren, is houtskeletbouw de beste optie. Nadeel hiervan is wel dat je moeilijk nadien kunt bijbouwen, en dat ook alle binnenwanden met gyproc zullen moeten worden opgebouwd.

Waarop letten bij nieuwbouw? 

  • Vermijd koudebruggen : zorg dat overal isolatie aanwezig is en dat alle isolatie goed aansluit tegen elkaar. Traditioneel komen koudebruggen voor bij overgang van wand naar dak, boven ramen en deuren, aan insprongen,…  
  • Kijk goed welke isolatie je architect of aannemer wil gebruiken : rockwool-platen zullen meestal een stuk goedkoper uitvallen als PUR-isolatie (bv. van recticel). Ook XPS (=piepschuim) kan een goedkoper alternatief zijn.
  • Spouwhaken en clips die isolatie tegen de muur drukken moeten steeds zorgvuldig geplaatst zijn, de isolatie moet steeds goed aangedrukt worden tegen het binnenspouwblad.
  • De spouw moet steeds vrij zijn van mortelresten. Het moet vermeden worden dat er mortel tot tegen de isolatie komt, anders zal er bij een hevige regenbui water tegen de isolatie komen.
 
Wat kun je doen als je muren van een bestaand huis wilt isoleren?
 
  • Tegen de bestaande gevel een isolatie plaatsen, daarboven leien, bepleistering, nieuwe gevelsteen of panelen (bv. rockpanel) plaatsen. Dit is enkel toe te vertrouwen aan een gespecialiseerde aannemer.
    richtprijs : duur, isolatie + leien komt minstens op 50€ per m2, isolatie + bepleistering komt op min. 85€/m2, bekleding met rockpanel-panelen komen op min. 160€/m2
     
  • Isolatie aan de binnenzijde van de muur :
    Dit kan door gipsplaten met isolatie (type “thermogyp” of “calibel”) of met een stijlwerk op de muur, met daartussen isolatie, afgewerkt met een gyprocplaat erop.
    Indien je voor deze oplossing kiest is het heel belangrijk:
    - een dampscherm (Pe-folie) tussen de isolatie en de gyprocplaat te plaatsen, zodat er geen condensatie in de isolatie kan ontstaan. (zit fabrieksmatig op de calibel- en thermogypplaten)
    - aandacht te besteden aan de vensteropeningen. Ook de zijkant van alle raamopeningen (chambrangs) moeten degelijk worden geïsoleerd. De isolatie moet doorlopend geplaatst worden tot tegen het raam. 
    Richtprijs : min. 30€/m2, (+ 25€ per m omtrek van de ramen)
     
  • Na-isolatie van de spouwmuur :
    De volledige spouw wordt gevuld met een isolerend schuim of vlokken. Dit gebeurt door op regelmatige afstand een gat te boren, waarlangs het vulmateriaal wordt geïnjecteerd.
    Er zijn 3 vaakgebruikte materialen : PUR-schuim, PS-korrels of minerale vlokken. Alle andere vulmaterialen zijn te mijden om diverse redenen.
    Er zijn bovendien enkele voorwaarden aan deze techniek :
    - Een perfecte uitvoering en vulling van de spouw is noodzakelijk. Indien het water, dat door de buitenwand dringt, door spleten zijn weg vindt naar binnen, is schade onvermijdelijk.
    - Het buitenspouwblad mag niet dampremmend zijn afgewerkt (bv. geschilderd), de steen moet kunnen ademen. 
    - De spouwmuren moeten in goede staat verkeren. De afstand tussen binnen- en buitenblad moet overal voldoende groot zijn, zodat een goede vulling mogelijk is.
    - Als er ergens scheuren in de buitenmuur zijn te zien, of als de parementsteen vorstgevoelig is, is deze techniek af te raden. 
    Richtprijs : 25€/m2 
Premies
 
Bij renovatie kun je 25€ per m2, met een maximum van 50 % van de factuurwaarde, premie krijgen voor het isoleren van buitenmuren. Je moet dan wel aan volgende voorwaarden voldoen:
  • Je dak is reeds geïsoleerd
  • De aangebrachte isolatie heeft een minimum isolatiewaarde, overeenkomende met 5cm PUR of 8 cm rotswol. (Dit is dus moeilijk te halen met na-isolatie)